Efektywność kosztowa systemów handlu emisjami: porównanie programu SO₂ w USA i EU ETS
Roksana Rakoczy-Garus
ORCID: 0009-0005-3001-8310
roksana.rakoczy0@gmail.com
DOI: 10.26366/PTE.ZG.2026.305
Download (pdf)
Cytowanie: Rakoczy-Garus R. (2026). Efektywność kosztowa systemów handlu emisjami: porównanie programu SO₂ w USA i EU ETS. Zeszyty Naukowe Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego w Zielonej Górze, 24, s. 175-189. DOI: 10.26366/PTE.ZG.2026.305
KODY JEL: Q52, Q53, Q58, I18Artykuł podejmuje problem efektywności kosztowej mechanizmów rynkowych stosowanych w polityce środowiskowej, w szczególności systemów handlu emisjami. Celem opracowania jest ocena skuteczności instrumentu typu cap-and-trade na przykładzie programu redukcji emisji SO₂ w Stanach Zjednoczonych oraz Europejskiego Systemu Handlu Emisjami (EU ETS). W badaniu zastosowano metodę studium przypadku oraz analizę porównawczą, opartą na danych empirycznych pochodzących m.in. z Environmental Protection Agency, Europejskiej Agencji Środowiskowej oraz literatury przedmiotu. W artykule przedstawiono najpierw teoretyczne podstawy instrumentów polityki środowiskowej, następnie przeanalizowano funkcjonowanie programu SO₂ w USA, a w dalszej części scharakteryzowano system EU ETS. Wyniki analizy wskazują, że program SO₂ charakteryzował się wysoką efektywnością kosztową oraz stabilnością mechanizmu rynkowego, podczas gdy EU ETS wykazywał początkowo ograniczoną skuteczność ze względu na nadpodaż uprawnień i zmienność cen. Przeprowadzone porównanie prowadzi do wniosku, że efektywność systemów handlu emisjami zależy w dużej mierze od ich konstrukcji instytucjonalnej, w szczególności właściwego ustalenia limitu emisji oraz zapewnienia stabilności regulacyjnej.
Słowa kluczowe: handel emisjami, cap-and-trade, efektywność kosztowa, EU ETS
Cost Efficiency of Emissions Trading Systems: A Comparison of the U.S. SO₂ Program and the EU ETS
The article addresses the problem of cost efficiency of market-based instruments used in environmental policy, with particular focus on emissions trading systems. The aim of the study is to assess the effectiveness of the cap-and-trade mechanism based on the example of the U.S. SO₂ emissions reduction program and the European Union Emissions Trading System (EU ETS). The research applies a case study approach combined with a comparative analysis, using empirical data obtained from sources such as the Environmental Protection Agency, the European Environment Agency, and the relevant literature. The paper first outlines the theoretical foundations of environmental policy instruments, then examines the functioning of the SO₂ program in the United States, followed by a characterization of the EU ETS. The results indicate that the U.S. SO₂ program achieved high-cost efficiency and market stability, whereas the EU ETS initially exhibited limited effectiveness due to allowance oversupply and price volatility. The comparison suggests that the effectiveness of emissions trading systems depends largely on their institutional design, particularly the appropriate setting of emission caps and regulatory stability.
Key words: cap-and-trade, emissions trading, cost efficiency, EU ETS
Submitted: 2026-04-28, Reviewed: 2026-05-30, Accepted: 2026-06-08, Published: 2026-06-11
Panel redakcyjny
Umożliwia przesyłanie artykułów naukowych
oraz ich recenzowanie i redagowanie.